Zamanın Ötesindeki Deha: Tesla

📎 Nikola Tesla, Alternatif akımın mucidi ve elektrik kullanımının yaygınlaşmasında en büyük rolü oynayan garip huylu bilim insanı!

Ünlü mucit, elektrik mühendisi ve girişimci Nikola Tesla, 19. yüzyılın sonu ve 20. yüzyılın başında elektriğin potansiyel uygulamaları ile gerçekleştirdiği muhteşem gösteriler sayesinde “Batının Sihirbazı” olarak adlandırılmıştı. Günümüzde onu alternatif akımın ve akım dağıtım sistemlerinin mucidi olarak tanıyoruz. Onun temellerini attığı sistemler olmasaydı günümüzdeki elektrik sistemlerinin hiçbirinin kullanılması mümkün olmazdı.

Tesla günümüzde ortadan kalkmış olan Avusturya İmparatorluğu’nun sınırları içinde, küçük bir kasaba olan Smiljan’da doğdu. Real Gymnasium’da okumaya başladı. Dört yıllık eğitim programını üç yılda tamamladıktan sonra, 1875’te Avusturya Polytechnic Üniversitesine girdi. Burada elektrik mühendisliği üzerine eğitim görürken alternatif akım alanında çalışmalar gerçekleştirdi.

Tesla, fotoğrafik hafızası ve adını duyduğu herhangi bir nesneyi en ince ayrıntısına kadar tanımlama yeteneği ile Üniversitede ünlendi ve eğitimini tamamladıktan sonra Budapeşte’ye gitti ve burada 1881’de Ulusal Telefon Şirketi’nde baş mühendis olarak çalışmaya başladı. Bir süre sonra tüm ülkenin telefon ağının operasyon ve bakımından sorumlu oldu. Buradan ayrıldıktan sonra Fransa’ya gitti ve Paris’te Edison Company’ye girdi. Görevi elektrik ekipmanlarının ve dağıtım sistemlerinin iyileştirilmesini sağlamaktı.

Tesla, Paris’te gösterdiği büyük başarı sonrasında Edison onu New York’taki Edison Machine Works firmasına aldı. Firmanın var olan doğru akım jeneratörlerini alternatif akıma dönüştürecek bir tasarım geliştirmesi istendi. Tesla zaten bu konu hakkında uzun zamandır çalışmalar yürütüyordu. Tesla’nın iddiasına göre, eğer bunu başarırsa 50.000 dolar ikramiye alacağı söylendi. Tesla yeni tasarımı Edison’a sundu ve ikramiyesini istedi. Edison şaka yaptığını öne sürüp ikramiyesini ödemedi.

Tesla bunun üzerine Edison Machine Works’ten ayrıldı ve 1886’da kendi şirketini, Tesla Electric Light and Manufacturing’i kurdu. Bununla beraber Edison ve Tesla arasındaki büyük rekabet başladı. Ertesi yıl ilk alternatif akım indüksiyon motorunu inşa etti ve 1888’de motorunu Amerika Elektrik Mühendisleri Enstitüsüne sundu, hemen ardında da çoklu fazlı elektrik iletim sistemi geliştirmek üzerine çalışmalara başladı. Bu sistem, akımı Edison’un doğru akım sistemlerinden çok daha uzağa aktarabiliyordu.

Tesla, bu alandaki bilgisi ve başarılı çalışmaları sayesinde alternatif akım savaşını kazandı ve en çok kullanılan elektrik dağıtım sistemi oldu. Bu başarıdan sonra Colorado Springs’e taşındı ve orada yeni bir laboratuvar kurdu. 1899’dan itibaren kablosuz telgraf, yapay yıldırım, Dünya’nın kendisinin iletken olduğunu kanıtlamak, “Tesla Etkisi”ni ortaya çıkarmak ve kablosuz güç aktarımı hakkında patentler almak gibi çalışmalar yürüttü.

Fizik alanında birçok keşif yapan, Nobel Ödülüne üç kere aday gösterilen Tesla, tüm bu başarılara rağmen hayatının son yıllarını finansal sıkıntılarla geçirdi. Bu sıkıntıları atlatmak için Amerikan ordusu için “ölüm ışını” adı ile bilinen bir yüklü parçacık ışın silahı geliştirmeye çalıştı ancak tüm savaşlara son vereceğini iddia ettiği bu projeyi bitiremedi ve kendi köşesine çekildi.

Bu süreçte birçok teorik proje tasarladı ancak hiçbiri hayata geçirilemedi. Nikola Tesla 7 Ocak 1943’te, 86 yaşında hayatının son 10 yılını geçirdiği New Yorker otelindeki odasında hayatını kaybetti. 

Yorumlar

Daha yeni Daha eski