A Vava Inouva: Küçük Adamım

 


Berberi asıllı bir sanatçı ve aktivist olan Idir, yaptığı çalışmaları ve şarkılarıyla tüm dünyada Berberi dilinin ilgi görmesini ve unutulmamasını sağlamıştır. Fransa’nın Cezayir’i işgal ettiği dönemde yazılan A Vava Inouva (Inouva Baba) şarkısı, tınısı ve hikayesiyle hem hüzünlendiriyor hem de uzak diyarlara götürüyor. Bu şarkı Kuzey Afrika’nın bazı topluluklarında hâlâ konuşulan fakat kaybolmaya yüz tutmuş Berberice dilinde yazılan bir şarkıdır.

"A Vava Inouva", daha sonra yetmiş yedi ülkede hızla dinlenilecek başta Fransızca Yunanca, Arapça ve İspanyolca olmak üzere yaklaşık on beş farklı dile çevrilecek.

İnsanı derinden etkileyen, huzurla karışık hüzün veren bu ezginin elbette bir hikayesi var. Şarkı aslında bir ninni olarak bilinmektedir. (Berberilerin halk destanı olduğu da söylenir.)

Uzak diyarlarda ormanda küçük bir ev varmış. Bu evde kızlarıyla birlikte yaşayan bir baba varmış. Gündüzleri tarlada çalışan baba ve kızları, güneş battıktan sonra evlerine çekilir; kapı, pencere ve perdelerini tamamen kapatırlarmış çünkü ormanda bir canavar varmış. Bu canavar etraf karardığında köşesinden çıkıp avlanıyormuş, bu yüzden akşamları kimse dışarı çıkmaz herkes erkenden eve gidermiş.

Bir gün evin küçük kızı, oyuna dalmış, havanın karardığını fark edememiş ve koşa koşa evin yolunu tutmuş. Eve vardığında ise kapıların içerden kilitlendiğini, perdelerin çekildiğini ve dışarıda kimsenin olmadığını görmüş. Ağlayarak kapıya vuran kıza, evinin içindeki babası ''kimsin sen?'' demiş, kız da ''baba benim küçük kelebeğin, lütfen kapıyı aç'' demiş. Fakat canavarın, insan sesini taklit etme yeteneğini bilen babası, kapıyı çalanın canavar olabileceğini de düşünerek ''Kelebeğim, kardeşlerini tehlikeye atamam nasıl kapıyı açarım?'' bunun üzerine küçük kız daha çok ağlayarak ''beni burada bırakamazsın baba, orman canavarından korkuyorum, lütfen kapıyı aç'' demiş.

Evdeki diğer çocukları tehlikeye atmak istemeyen baba kara kara düşünmüş. Sonra aklına bir fikir gelmiş ve kızına seslenerek ''ayağındaki halhalın sesini duyur bana'' demiş. Babasının dediğini yapan kız bileğini sallayarak halhal sesini çıkarmış. Halhal sesini duyan baba, gelenin canavar olmadığına emin olmuş ve kızına kapıyı açmış.

Resimler, Oscar ödüllü "Father and Daughter" kısa filminden alınmıştır.

Cezayir Berberileri’nin külkedisi olarak da bilinen bu olay ve baba ile kızının konuşmalardan eşsiz bir çalışma ortaya çıkmıştır. Yani "A Vava Inouva" tamamen baba ve kızın diyaloğundan oluşmaktadır. Nakaratta duyulan "çın çın" ikilemesi de halhal sesini temsil etmektedir.

Yorumlar

Daha yeni Daha eski